"Ηρθαμαν μονάχες μας". Ο ρόλος των γυναικών στην αντίσταση

Άραγε τι θα είχε γίνει χωρίς την συμμετοχή των γυναικών στους αγώνες και την ιστορία; Ποια θα ήταν η εξέλιξη αν "κοιτούσαν τη δουλειά τους" παίζοντας το ρόλο που τους είχε ορίσει ο κόσμος της εκμετάλλευσης;

Τι θα είχε συμβεί στο μέτωπο της Αλβανίας;

Τι θα ήταν το ΕΑΜ, η ΕΠΟΝ, ο ΔΣΕ χωρίς αυτές;

'- Ποιος σας έφερε εδώ; 

- Ηρθαμαν μονάχες μας. 

- Ποιος σας έστειλε; 

- Είπαμαν, ήρθαμε μονάχες μας. 

- Τι θα πει μονάχες; Πώς συνεννοήθηκαν οι γυναίκες του Λιόπρασου και της Παληοσαμαρίνας, της Συκιάς και της Σκλάταινας; Ποιος σας οργάνωσε; 

Αυτό θέλουμε να μας πείτε, ακούγεται βροντερή η φωνή του Γερμανού διοικητή.''

 
Αγνωστη παραμένει για τους πολλούς η συμβολή των γυναικών στην επαρχία και ιδιαίτερα στα χωριά για τη ματαίωση της επιστράτευσης, το 1944. Σαν λύκαινες ορμούσαν να προστατεύσουν τα σπλάχνα τους, απέναντι στις απαιτήσεις των κατακτητών αποφασισμένες να φτάσουν στα άκρα.

 
"...Ξημερώματα της 11 του Μάρτη.1944 Στην πλατεία του χωριού Ζούλιανη, έξω από τα Τρίκαλα, είναι συγκεντρωμένες 700 γυναίκες, μαχητικές και καλά κατατοπισμένες, που κατάγονται απ' τα χωριά όλης της περιφέρειας. Συγκροτούνται σε δεκαρχίες, με μια υπεύθυνη επικεφαλής της κάθε δεκαρχίας, μια σειρά άλλα γυναικεία στελέχη είναι προορισμένα να οδηγήσουν αυτή τη μάζα των γυναικών στις τοπικές και γερμανικές αρχές της πόλης, ενώ 24 άλλες γυναίκες αποτελούν την επιτροπή που θα μιλήσει με τις αρχές. Ολες ντυμένες με τις τοπικές στολές, τα καραγκούνικα, μπαίνουμε στην πόλη από διάφορα σημεία και κατευθυνόμαστε στη Νομαρχία.

 
...Πάνω στο μεγάλο τραπέζι, το στρωμένο με πράσινο τραπεζομάντιλο, μια επιτροπή γράφει τα ονόματα των γυναικών και των χωριών που κατάγονται, ενώ ο Γερμανός διοικητής κάνει ανακρίσεις.